Badiiy tarjimada semantik va kommunikativ yondashuvlar

19.11.2026 Ilmiy xabarnoma. Seriya: Gumanitar tadqiqotlar №5
Muallif:

QURONOV Dilmurod Haydaraliyеvich

filologiya fanlari doktori, Andijon davlat univеrsitеti O‘zbеk adabiyotshunosligi kafеdrasi profеssori. E-mail: kuronov@rambler.ru

Annotatsiya:
Maqolada badiiy tarjimada semantik aniqlik va kommunikativ ta’sir uyg‘unligi masalasi tadqiq etilgan.
P.
Nyumarkning semantik va kommunikativ yondashuvlari hamda rus tarjimashunosligidagi nazariy qarashlarga
tayanib, kognitiv anglashning tarjima jarayonidagi o‘rni asoslangan. “Kecha va kunduz” romanidan olingan
parchaning L.Sotserdatova, A.Ismoiliy va R.Ahmad tarjimalari qiyosiy tahlil qilinib, semantik muvofiqlik,
kommunikativ ta’sir va milliy-madaniy xususiyatlarni saqlash darajasi aniqlangan.
Kalit so'zlar:
semantik yondashuv kommunikativ yondashuv kognitiv anglash tarjima ekvivalentligi milliy- madaniy xususiyat forenizatsiya
Adabiyot:
1. Newmark P. Approaches to Translation. 1st ed. – Oxford: Pergamon Press, 1981. XIII. 200. – Pp. 38–39
2. Федоров А.В. Основы общей теории перевода (лингвистические проблемы). – Санкт-Петербург:
Филологический факультет СПбГУ; – Москва: Издательский дом “Филология три”, 2002. – 416 с.
3. Рецкер Я.И. Теория перевода и переводческая практика. – Москва: Международные отношения,
1974. – 216 с.
4. Комиссаров В. Слово о переводе (очерк лингвистического учения о переводе). – Москва:
Международные отношения, 1973. – 194 с.
5. Швейцер А.Д. Теория перевода: Статус, проблемы, аспекты. – Москва: Наука, 1988. – 215 с.
6. Шелестюк Е.В., Гриценко Э.Ц. О форенизации и доместикации в переводе и возможностях их
лингвистической оценки // Вестник ЧГУ. – 2016. – № 4 (386). – С. 202–207.
7. Venuti L. The Translator’s Invisibility: A History of Translation. – London; New York: Routledge, 1995. – 366 p.
8. Чўлпон. Асарлар. 4 жилдлик. II жилд. – Тошкент: Академнашр, 2016. – 376 б.
9. Чулпан. Ночи (Перевод с узбекского Л.Соцердатовой) / Российский государственный архив
литературы и искусства (РГАЛИ). Ф. 613 оп. 1. Ед. хр. 5062. Л.6
10. Чулпан Абдулхамид. Ночь и день. Перевод с узбекского Абдулхамида Исмоили // Звезда Востока.
– 1989. – № 10. – С.8–49.
11. Чулпан Абдулхамид. Ночь и день / Перевод с узбекского на русский язык Ризо Ахмада. – Ташкент:
Kitob sayyorasi, 2026. – 336 c.
Iqtibos uchun:
QURONOV Dilmurod Haydaraliyеvich Badiiy tarjimada semantik va kommunikativ yondashuvlar Ilmiy xabarnoma. Seriya: Gumanitar tadqiqotlar – Scientific Bulletin. Series: Humanitarian Studies. 2026. 5(97). 83-91. URL: https://ajhuman.uz/arxiv/778