Oʻzbek-turk mа'rifаtchilik аdаbiyotining ildizlаri

05.09.2023 Ilmiy xabarnoma. Seriya: Gumanitar tadqiqotlar №5 83-89
Muallif:

BOLTABOEVA Hulkaroy Hamidulla qizi

Toshkent davlat sharqshunoslik universiteti Turk filologiyasi kafedrasi o'qituvchisi. E-mail: hulkaroyboltaboyeva@gmail.com

Annotatsiya:
Maqolada turkiy xalqlar mumtoz va yangi adabiyotiga asos bo'lgan ma'rifatchilik g'oyalarining ildizlari, shakllanishi va keyingi davr turkiy adabiyotga ta'siri xususida so'z yuritilgan. XX asr boshlarida yangi turk va o'zbek jadid adabiyotining shakllanishiga ta'sir ko'rsatgan omillar sifatida ma'rifatchilik belgilanadi. Yangi turk adabiyotining asoschilaridan biri Mehmed Akif Erso'y va o'zbek jadid adibi Fitrat ijodidagi ma'rifatchilik g'oyalarining genezisi aniqlanib, ularga ta'sir etgan omillar tahlil etilgan.
Adabiyot:
1. Ўзбек тилининг изоҳли луғат / А.Мадвалиев таҳрири остида. Беш жилдли. 2-жилд. А-Д. - Тошкент: Ўзбекистон Миллий энциклопедияси Давлат илмий нашриёти, 2006. - 561 б.
2. Кошғарий М. Туркий сўзлар девони (Девону луғоти-т-турк). I жилд. Тўлдирилган ва ислоҳ қилинган иккинчи нашри. - Тошкент: Mumtoz so'z, 2016. - 456 б.
3. Şükür Haluk Akalın. ve başka. Türkçe Sözlük. - Ankara: Türk Dil Kurumu, 2019. - 2764 s.
4. Юсуф Xoc Ҳожиб. Қутадғу билиг / Нашрга тайёрловчи Қ.Каримов. - Tошкент: Фан, 1971. - 1234 б.
5. Güzel A. Bakırgan kıtabı üzerıne bır inceleme. - Ankara: Kültür Eserleri, 2007. - 220 s.
6. Маҳмудов Қ. Аҳмад Югнакийнинг "Ҳибат ул-ҳақойиқ" асари ҳақида. - Тошкент: Фан, 1972. - 246 б.
7. Ўзбек адабиёти тарихи. 1-жилд. Энг қадимги даврлардан XV асрнинг II ярмигача. - Тошкент: Фан, 1978. - 448 б.
8. Zhigulskaya D.V. Hoca Ahmed Yesevi'nin Anadolu Bektaşiliği ve Aleviliği Üzerindeki Tesiri / Kul Hoca Ahmed Yesevi Makaleleri Kitabı. - Ankara, 2018. - S. 515-517.
9. Köprülü М.F. Türk Edebiyat'ında İlk Mutasavvıflar. - Ankara: Oteken, Türk Tarih Kurumu, 1976. - 620 s.
10. Фитрат А. Танланган асарлар. 2-жилд. - Тошкент: Маънавият, 2000. - 286 б.
11. Ризаев Ш. Маърифатпарварликдан маърифатчиликкача // Тафаккур, 1995. - № 1. - Б. 74-76.
Iqtibos uchun:
H.BOLTABOEVA Oʻzbek-turk mа'rifаtchilik аdаbiyotining ildizlаri. Ilmiy xabarnoma. Seriya: Gumanitar tadqiqotlar - Scientific Bulletin. Series: Humanitarian Studies. 2022. 5(65). 83-88.